| E-mail | Księga gości | Przeglądanie | Przetargi | Źrebięta 2016 | Ogiery 2016 | Mistrzostwa Europy 2015 | Aukcja 2015 | Aukcja Jesienna 2015 |
| Probat |
|
||||||
 |
| Probat |
| fot. Zofia Raczkowska |
Kiedy mroźną zimą 2003 janowskie klacze oczekiwały źrebiąt w cichych, spowitych śniegową pierzyną stajniach, w dalekiej Kalifornii zakończył żywot dziad i pradziad wielu z nich - niezapomniany Probat. To dzięki niemu wspaniały ród Kuhailan Afasa or.ar. przeżył w Polsce okres wielkiego rozkwitu.
Kuhailan Afas or.ar. został przywieziony z Bahrajnu w 1931 roku przez Bohdana Ziętarskiego, kierownika stadniny w Gumniskach, należącej do księcia Romana Sanguszki. Zakupiony jako roczniak razem z siedmioma innymi końmi, przybył do Europy w ,,ostatnim imporcie do Europy oryginalnych arabów z pustyni''. W Gumniskach zostawił tylko siedem źrebiąt. Zaginął w tragicznym roku 1939.
Z dwóch synów Kuhailan Afasa włączonych do hodowli, po wojnie ród przedłużył Bad Afas. Jego fenomenalny wnuk, syn janowskiej Carmen - ogier Comet urodzony w Nowym Dworze, ulubieniec dyrektora stadniny, Józefa Tyszkowskiego, uznawany przez wielu hodowców za najwybitniejszego ogiera wyhodowanego w Polsce po II Wojnie Światowej, pozostawił po sobie 50 przepięknych klaczy - szlachetnych, emanujących żeńskością i czarem. Dał też 26 ogierów, z których aż 24 sprzedano za granicę, oczekując syna lepszego od ojca. Niestety, Comet padł przedwcześnie w wieku zaledwie 11 lat, a spośród pięciu jego synów użytych w Polsce, żaden nie dochował się następcy. Hodowcy stanęli przed wizją wygaśnięcia rodu.
Comet fenomen XX wieku fot. z archiwum stadniny Jednym ze sprzedanych za granicę synów Cometa był michałowskiej hodowli Pohaniec. W 1970 roku trafił do stadniny Blommeröd w Szwecji. W swojej nowej ojczyźnie zdobył tytuły Czempiona Szwecji (1972), Czempiona Europy (1976) i Najlepszego Ogiera Roku (1977). W 1979 roku Naczelnik Wydziału Hodowli Koni, nieżyjący już pan Adam Sosnowski odwiedził Blommeröd, by zbadać możliwości wydzierżawienia Pohańca przez polskie stadniny, dla ratowania rodu Kuhailan Afasa or.ar. Niestety, perspektyw takich nie było, gdyż powracająca kulawizna praktycznie wykluczyła ogiera z hodowli. Na szczęście pan Sosnowski wypatrzył w stajni młodego, niepozornego jeszcze, gniadego syna Pohańca. Był nim właśnie Probat.
Pohaniec (Comet - Planeta) fot. z archiwum stadniny Bardzo typowy, z piękną głową o szerokim czole i ogromnych oczach, z długą, ładnie ukształtowaną szyją Probat wyróżniał się doskonałą kłodą o niemal wzorcowej linii górnej. Tę legendarną już kłodę odziedziczył po matce Borexii, Czempionce Szwecji, zwanej ,,Królową Blommeröd'', urodzonej z polskich rodziców - po janowskim Exelsjorze, od albigowskiej Bogorii.
Pan Sosnowski od razu zorientował się, że znalazł ogiera, jakiego potrzeba było polskiej hodowli i rozpoczął negocjacje. W ich wyniku jeszcze w tym samym roku Probat przyjechał do Polski na cztery lata. Sezony 1980-81 spędził w Michałowie, a kolejne dwa lata - w Janowie Podlaskim. Potomstwo, które się po nim urodziło było tak dobre, że w 1986 roku ponowiono dzierżawę i Probat przyjechał do Michałowa, a rok później do Janowa. Pozostawił ponad 160 źrebiąt. Do hodowli zakwalifikowano 22 jego synów, z czego w kraju użyto 11.
Probat jako młody ogier w Blommeröd fot. Eva Günther W Michałowie, gdzie dał 51 klaczek i 46 ogierków, do hodowli włączono aż 40 klaczy. Do najbardziej zasłużonych należy zaliczyć:
- Dalidę - derbistkę 1985, matkę fenomenalnego na torze Druida oraz Dzięcieliny, Dajany i Demony;
- Egzotykę - Czempionkę Polski (1991), matkę Egny, Eskalopki i Egzonery;
- Gaskonię - matkę ogierów Grafik (Wiceczempiona Ogierów Polski i Czempiona Ogierów z Warszawy z roku 2002) oraz Gaspar (Czempiona Polski Ogierów Młodszych z 2000 roku, Czempiona Ogierów Młodszych z Warszawy z 2001 i Wiceczempiona Ogierów z Wintzenheim z roku 2002);
- Empressę - Czempionkę Polski (1998), matkę ogiera Emrod - Czempiona Polski Ogierów Młodszych z 1998 roku, Czempiona Szwecji (2001), Wiceczempiona Ogierów z Vilhelmsborga (2001) i Wiceczempiona Ogierów z Poznania (2002).
Warto również wymienić klacze:
- Dianę - Młodzieżową Wiceczempionkę Polski (1983), sprzedaną podczas aukcji Polish Ovation w Scottsdale w USA (1985) za rekordową dla Michałowa cenę 1.200.000 USD;
- Pikietę - Wiceczempionkę Polski (1987), sprzedaną za 160.000 USD do USA (obecnie w Halsdon Arabians w Wielkiej Brytanii), zdobywczynię tytułów na prestiżowych pokazach - Wiceczempionki Klaczy w Wels (1994), Czempionki Klaczy i Najlepszego Konia Pokazu w Blommeröd (1994), Międzynarodowej Czempionki Wielkiej Brytanii w Towerlands (1994 i 1997), Czempionki Klaczy Pucharu Narodów w Aachen (1997), Top Ten Czempionatu Świata w Paryżu (1997);
- Gradację - sprzedaną za 300.000 USD podczas aukcji Polish Ovation w Scottsdale w USA (1985);
- Dywizję - sprzedaną za 165.000 USD do USA;
- Ferrarę - sprzedaną za 160.000 USD w 1986 roku.
Probat koń o doskonałej kłodzie fot. Jerry Sparagowski Spośród ogierów urodzonych w Michałowie zakwalifikowano do hodowli lub sprzedano bezpośrednio po zakończeniu treningu na TWK aż 16. Były to:
- z rocznika 1981:
- Despekt - wydzierżawiony w latach 1985-88 do USA, sprzedany w 1990 do Francji;
- Donald - wyeksportowany do USA;
- Enrilo - używany w Michałowie, wyeksportowany do USA za 110.000 USD;
- Fawor - Młodzieżowy Czempion Polski, Europy i Świata z roku 1983, Czempion Polski z roku 1990, bardzo dobry koń wyścigowy, m.in. zwycięzca międzynarodowej gonitwy o Puchar Animexu; krył w Janowie i Michałowie, był dzierżawiony przez Paramont Arabians (USA), przez Silverdale Arabians (Wielka Brytania) oraz używany w hodowli prywatnej w kraju; ojciec dzielnych koni wyścigowych i przede wszystkim - koni wygrywających pokazy, jeden z dwóch głównych (obok janowskiego Pamira) kontynuatorów rodu;
- Filipek - sprzedany;
- Gil - Wiceczempion Polski z 1986 roku, Wiceczempion Ogierów Open Masters z Ostendy z 1989 roku, użyty w Janowie Podlaskim i Michałowie, ojciec między innymi wybitnej klaczy wyścigowej, trójkoronowanej Sarmacji; sprzedany do USA;
- Gwizd - czołowy w latach 1986-88 w Tiersku (ZSRR); wyeksportowany - obecnie w stadninie Jadem Arabians (Belgia);
- z rocznika 1982:
- Drabik - użyty w Michałowie, potem wybrakowany;
- Errlis - zwycięzca m.in. Nagrody Porównawczej (1986), sprzedany;
- Garnizon - Czempion Polski z 1987 roku, użyty w Michałowie, wyeksportowany do USA za 300.000 USD, zdobywca tytułu Top Ten USA w klasie Park Horse;
- Wermut - czołowy w Białce i Kurozwękach, ojciec dzielnych koni wyścigowych, jak np. Dziewierz - derbista 1993; wyeksportowany do Wielkiej Brytanii;
- z rocznika 1987:
- z rocznika 1988 (od klaczy wysłanej do stanówki do Janowa):
- Doker - sprzedany.
Fawor (Probat - Fatma) fot. Jerry Sparagowski Bezsprzecznie najlepszym synem Probata, wyhodowanym w Michałowie okazał się Fawor. Dwulatek ,,wygrywający wszystko'' od razu zwrócił uwagę hodowców zagranicznych. Wkrótce po sukcesie w Paryżu SK Michałów otrzymała kilka oszałamiających swą wysokością ofert zakupu ogierka, które jednak odrzuciła. Fawor był potrzebny polskiej hodowli.
Po zakończeniu treningu wyścigowego, Fawor przybył do stadniny w Janowie Podlaskim. Z tutejszymi klaczami złożył się doskonale. Już w pierwszym roczniku źrebiąt znalazły się takie gwiazdy, jak:
- Pilot - ogier bardzo dobrze zbudowany, z piękną, ,,suchą'' i kształtną głową oraz wspaniałą kłodą, zdobywca tytułów Młodzieżowego Czempiona Polski (1988), Czempiona międzynarodowych pokazów - Skandinavian Open i Towerlands w 1996 roku; w 1990 roku kupiony przez Paola Gucciego, obecnie stanowiący własność Halsdon Arabians (Wielka Brytania), która w latach 2000-2001 udostępniła ogiera jego macierzystej stadninie;
- Borek - Czempion Wyścigowy z roku 1990 i 1991, zwycięzca 6 gonitw imiennych, w tym Nagrody Janowa i Nagrody Michałowa, drugi w Derbach i Porównawczej, użyty w Kurozwękach, Michałowie oraz prywatnych stadninach;
- Albigowa - bezcenna klacz stadna, matka niezwykle urodziwych klaczy: Albony, Altony i Amry - Młodzieżowej Czempionki Polski i Najlepszego Konia Pokazu (2002);
- Esparceta - matka ogierów Eksport, Espadero i Esculap;
- Sasza - dwukrotna Czempionka Wielkiej Brytanii (1993 i 1995) - jedyny koń od czasów Skowronka, któremu udało się dwukrotnie zdobyć tytuł czempiona tego kraju.
Fawor, kryjąc w Janowie w kolejnych latach, powtórzył sukces. Dał m.in.: Albulę - Czempionkę Klaczy Pokazu Młodzieżowego z Michałowa, Młodzieżową Czempionkę Polski z Janowa oraz Najlepszego Konia tych pokazów, czy rodzone siostry Pilota - piękne i doskonale rodzące klacze Pilicę i Pilar.
Pilot (Fawor - Pipi) fot. Jerry Sparagowski Decyzja użycia Fawora była niemal oczywista dla janowskich hodowców, którzy wcześniej dochowali się ponad 60 bardzo udanych źrebiąt po jego ojcu. Już w pierwszym roczniku Probat dał tak zasłużone klacze, jak:
- Euterpe - matka przepięknych klaczy Eutony i Euli, Młodzieżowej Czempionki Białki (1998), Czempionki Polski i Najlepszego Konia Pokazu w roku 2000;
- Pestka - matka użytego w hodowli ogiera Perlik oraz doskonale rodzących Pepeszy i Pohulanki.
W roczniku 1983 urodziły się także trzy ogiery, zakwalifikowane potem do hodowli:
- Alegro - ogier bardzo typowy, atletycznie zbudowany, Czempion Holandii użyty w Janowie, Białce i Kurozwękach, dzierżawiony przez stadniny Egholm (Dania) i Vlasakker Arabians (Holandia) został zakupiony przez tą ostatnią; pozostawił ogiery Eurol (Wiceczempion Polski z 1995, użyty w hodowli prywatnej) i Angor (dwukrotny Wiceczempion Polski, użyty w Michałowie i w hodowli prywatnej);
- Aleppo - użyty w Białce, sprzedany słowackiej stadninie w Topolczankach;
- Piruet - niezwykle urodziwy przedstawiciel słynnej janowskiej linii ,,P'', zdobywca wielu tytułów na zagranicznych pokazach, dzierżawiony, a następnie sprzedany państwu Pihlstrom (Francja); nie został wykorzystany w kraju.
Piruet (Probat - Pieczęć) fot. archiwum stadniny Piruet, choć nie został użyty w polskiej hodowli, zasługuje na uwagę ze względu na swoje nieprzeciętne sukcesy na pokazach. Z taką samą łatwością zdobywał tytuły jako młody ogier oraz po latach, startując w klasach dla najstarszych ogierów:
- w 1989 roku - Czempion Europy, Międzynarodowy Czempion Bordeaux, Międzynarodowy Wiceczempion Marsylii, Czempion Świata na Salonie Konia w Paryżu,
- w 1992 roku - Wiceczempion Świata na Salonie Konia w Paryżu,
- w 1995 roku - Czempion Francji w Pompadour, Czempion Europy w Moorsele, Czempion Świata na Salonie Konia w Paryżu,
- w 1998 roku - Czempion Włoch,
- w 1999 roku - Czempion Europy w Veronie, Wiceczempion Świata Ogierów na Salonie Konia w Paryżu.
Kolejne roczniki źrebiąt po Probacie nie były gorsze. Już w 1984 urodził się inny jego syn reprezentujący cenną linię ,,P'' - Pamir - najważniejszy obok Fawora kontynuator rodu Kuhailan Afasa or.ar.
Pamir (Probat - Parma) fot. Stuart Vesty Pamir to ogier wyjątkowo urodziwy i dzielny zarazem. Na torze na 11 startów zwyciężył 5 razy, w tym w Derby i w Nagrodzie Sambora. Dwukrotny Wiceczempion Polski (1989, 1990) oraz Czempion Polski z 1993, jest też zdobywcą Pucharu Świata z 1990 roku (Sztokholm). Krył w Janowie, Michałowie i Białce, dając potomstwo urodziwe i dzielne. W Janowie dał derbistę i Czempiona Polski, ogiera Batyskaf - sprzedanego w 1997 roku do Turcji za rekordową, jak na tamte lata cenę 450.000 USD. Również w Janowie Pamir zostawił ogiera Alt, kilkukrotnego Wiceczempiona Szwecji i Wiceczempiona Blommeröd. Natomiast w Michałowie Pamir zostawił klacz wyjątkowej urody - Emildę - Młodzieżową Czempionkę Polski (1992), Wiceczempionkę Polski (1996 i 1997), Wiceczempionkę Pucharu Narodów w Aachen (1999), Czempionkę Europy (1999) i Czempionkę Wielkiej Brytanii (2000). Jego synem jest również Gepard - derbista, zwycięzca Nagrody Porównawczej (1995), rekordzista toru i wyścigowy Koń Roku 1995.
Poza wymienionymi wcześniej, Probat pozostawił w Janowie jeszcze dwa ogiery:
- Borysława - zwycięzcę Nagród Cometa, Michałowa i Porównawczej, użytego w Białce i Michałowie, a także w hodowli prywatnej;
- Basiora - wyeksportowanego w 1987 roku do USA.
Natomiast wśród klaczy należy jeszcze wymienić:
- Almerię - Młodzieżową Wiceczempionkę Polski (1985), sprzedaną w 1996 roku do USA za 55.000 USD, co było wtedy bardzo wysoką ceną;
- Pinię - świetną klacz, matkę m.in. Pianosy - Młodzieżowej Czempionki i Najlepszego Konia Pokazu z Białki (1999);
- Algorę - zasłużoną klacz, matkę m.in. Młodzieżowego Wiceczempiona Polski, ogiera Aslan;
- Pistację - Młodzieżową Wiceczempionkę Polski (1990) oraz dwukrotną Wiceczempionkę Polski (1993 i 1994).
Probat przywrócił polskiej hodowli utracony ród. Ale nie tylko. Blisko setka jego córek i synów włączonych do hodowli spowodowała, że ogier ten ,,ustanowił epokę''. Dziś trudno wyobrazić sobie michałowską i janowską stadninę bez jego potomków.
Probat fot. Jerry Sparagowski O wartości Probata doskonale wiedzieli nie tylko polscy hodowcy. Nie zdążyła się nim ,,nacieszyć'' rodzinna Szwecja, bo już w 1988 roku słynna amerykańska stadnina Lasma Arabians kupiła go za oszałamiającą cenę ponad trzech milionów dolarów (wg różnych źródeł: 3,5 lub 3,6 mln). W USA ogier jeszcze dwukrotnie zmieniał właściciela - najpierw trafił do Meadow Wood Farm, a ostatnie lata swojego życia spędził w Sherwood Forest Farm w Kalifornii.
Probat od dawna cierpiał na chorobę zwyrodnieniową stawów, coraz częściej się kładł i z coraz większym trudem wstawał. Właściciel zapewniał mu troskliwą opiekę. W końcu jednak musiał podjąć trudną decyzję o uśpieniu ogiera. Probat odszedł 15 stycznia 2003 roku w wieku 28 lat.
Był ozdobą i dumą każdej stadniny, która miała szczęście go gościć...Lidia Pawłowska, marzec 2003
